A+ R A-
13 December 2018

Friday, 08 August 2014 08:43

Κοιλάνι: Το Κεφαλοχώρι των κρασοχωριών (Ρεπορτάζ)

 koilani_reportaz_6.8.14-1.jpg

Πλούσια λαϊκή παραδοσιακή αρχιτεκτονική, εξαιρετικά οινοποιεία με φημισμένα κρασιά, πλούσιες επιλογές για φαγητό και κατ' αποκλειστικότητα μια εκκλησία αφιερωμένη στον Μονογενή!
Αξίζει κάποιος να πάει ως το πανέμορφο Κοιλάνι απλά και μόνο για να επισκεφθεί την εκκλησία του Μονογενή, αφού θεωρείται ως η μοναδική παγκυπρίως που είναι αφιερωμένη στο Μονογενή Υιόν του Θεού!


Φυσικά μια εκδρομή μέχρι το Κοιλάνι έχει κι άλλα πολλά να προσφέρει στους επισκέπτες. Στενά πλακόστρωτα ανηφορικά δρομάκια, κεραμιδένιες στέγες, γραφικά ανώγια, αυλόγυρους με τα πιθάρια, όμορφα μπαλκονάκια και καμάρες με ανάγλυφα πλαίσια στις εισόδους των σπιτιών τα οποία είναι κτισμένα με πελεκητή ασβεστόπετρα, είναι οι εικόνες που αποκομίζει ο κάθε επισκέπτης από το Κοιλάνι.

koilani_reportaz_6.8.14-3.jpg
Το χωριό είναι τοποθετημένο κοντά στη δυτική όχθη του Κρυού ποταμού (παραπόταμος του Κούρη), σε υψόμετρο 820 μέτρων και σε απόσταση 36 χιλιομέτρων βορειοδυτικά της Λεμεσού.

 

Ανάμεσα στα Κρασοχώρια της περιοχής Λεμεσού, το Κοιλάνι είναι από τα πιο φημισμένα με πλούσια μακρόχρονη ιστορική παράδοση και πολιτιστική κληρονομιά.


Δικαίως ονομάζεται το «κεφαλοχώρι των κρασοχωριών» καθώς το Κοιλάνι είναι κτισμένο στην ανατολική πλευρά του Αφάμη και τα αμπέλια του καλύπτουν τεράστια έκταση, που το φέρνουν να συνορεύει με το Όμοδος, τα Μανδριά, το Πέρα Πεδί, τη Συλίκου, τη Λόφου, το Βουνί.


Για το πανέμορφο αυτό κρασοχώρι μίλησε στην εφ. «ΛΕΜΕΣΟΣ» ο Πρόεδρος της Κοινότητας Απόστολος Γιάννακας, ο οποίος αναφέρθηκε στην ιστορία του χωριού, στον πολιτισμό και την παράδοσή του, σημειώνοντας πως τον Οκτώβριο διεξάγεται η μεγαλύτερη γιορτή για το κρασί τα «Αφάμια».

koilani_reportaz_6.8.14-2.jpg
Ταυτόχρονα, ο κ. Γιάννακας σημείωσε κάποια έργα που υλοποιούνται στην κοινότητα με σκοπό την περαιτέρω ανάδειξη της όπως το Μονοπάτι της Φύσης.

 

Ακούστε το ρεπορτάζ:

Ιστορία του χωριού:
Στο χωριό σώζονται κατάλοιπα και τοπωνύμια από την αρχαία εποχή. Είναι αποικία των Αρκάδων και πολλά τοπωνύμια αποδεικνύουν το γεγονός αυτό.


Η ονομασία Κοιλάνι από την Κυλλήνη της Πελοποννήσου, το όνομα του βουνού Αφάμης από τον Ευφήμιο Δία της Αρκαδίας, καθώς και ο Κρεμμός της Ήρας.


Βρέθηκαν τάφοι με αγγεία ρωμαϊκής εποχής. Υπάρχουν ακόμη κατάλοιπα από τους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, από τη φραγκοκρατία, την τουρκοκρατία, και βέβαια από την πρόσφατη ιστορία του νησιού μας.

koilani_reportaz_6.8.14-4.jpg
Από τον Αρχιμανδρίτη Κυπριανό συγγραφέα της «Ιστορίας χρονολογικής της νήσου Κύπρου» που καταγόταν ο ίδιος από το Κοιλάνι πληροφορούμαστε ότι τον καιρό της Τουρκοκρατίας το χωριό είχε περίπου χίλια σπίτια, ότι είχε άδεια για παραγωγή και επεξεργασία του μεταξιού, και ότι πλήρωνε μαζί με άλλα χωριά ειδικό φόρο για το στρατό. Ακόμα αναφέρει τα προϊόντα του, που ήταν σταφύλια κρασιά, φρούτα και λαχανικά, όπως και σήμερα.


Επίσης διέθετε προϊόντα πεδινών περιοχών, από τα κτήματα που είχε στο Παραμάλι. Ότι ήταν η πρωτεύουσα του διαμερίσματος Κοιλανίου, ενός από τα 16 διαμερίσματα (διοικητικές περιφέρειες) που οι Τούρκοι διαίρεσαν την Κύπρο για διοικητικούς και φορολογικούς λόγους. Τη θέση αυτή την είχε και προηγουμένως επί φραγκοκρατίας, και τη διατήρησε και επί αγγλοκρατίας μέχρι τη δεκαετία του 40.


Κατά την αγγλοκρατία υπήρξε διοικητικό κέντρο, διέθετε Κτηματολόγιο, Δικαστήριο, Αστυνομικό Σταθμό, Ιατρικό κέντρο, Ταχυδρομείο.


Διέθετε πολλές μικρές βιοτεχνίες και εργαστήρια, όπως σιδεράδικα, τσαγκάρικα, ξυλουργεία. Στα σπίτια οι γυναίκες είχαν μεταξοσκώληκες, έβγαζαν μετάξι, ύφαιναν, κατασκεύαζαν μαντήλια, βράκες, ζώστρες. Κεντούσαν την πιπίλλα, τον κροσιέ, τα λευκαρίτικα, και πολλά άλλα.


Τα υφαντά τους ήταν εξαίρετα και έφτιαχαν ακόμα περίφημα τα εφταλοΐτικα μαντίλια.


Κάτω στην καταπράσινη κοιλάδα ο Κρυός ποταμός κυλά ήσυχα τα νερά του και αρδεύει τα περιβόλια με τις μηλιές, αχλαδιές και άλλα οπωροφόρα δένδρα.

koilani_reportaz_6.8.14-5.jpg
Στα παλαιότερα χρόνια με τα νερά του ποταμού γύριζαν οι αλευρόμυλοι, που αποτελούσαν σημαντικό στοιχείο της εμπορικής κίνησης του χωριού.


Από τα γύρω χωριά ερχόταν ο κόσμος να αλέσει το σιτάρι του και να ψωνίσει, ή και να διεκπεραιώσει διάφορες δουλειές στα κυβερνητικά γραφεία.


Όλα αυτά συγκέντρωναν κόσμο από τα γύρω χωριά και δημιουργούσαν ζωντάνια και κίνηση.


Διατηρεί μέχρι σήμερα την παραδοσιακή αρχιτεκτονική του μια που σπάνια κτίζονται νέα σπίτια. Στενά ανηφορικά δρομάκια, με πολλά αδιέξοδα είναι το γνώρισμα της φυσιογνωμίας του.
Τοίχοι ψηλοί με εξώπορτες πότε καμαρωτές-αψιδωτές, πότε ορθογώνιες στέκουν επιβλητικά και κλείνουν τις μικρές αυλές από την εύκολη θέα. Είναι φανερό πως το οικογενειακό άσυλο ήταν πρωταρχικής σημασίας και προστατευόταν ιδιαίτερα.

koilani_reportaz_6.8.14-6.jpg
Ολόκληρο το χωριό είναι τόσο πυκνοκτισμένο, στριμωγμένο κυριολεκτικά σε ολόκληρα τετράγωνα με ενωμένες στέγες και κολλητά σπίτια.

 

Τι να επισκεφτείς στο χωριό:

Φεύγοντας από τον Ιερό Ναό του Μονογενή με τα ανεκτίμητης αξίας κειμήλια, μην παραλείψεις να κατηφορίσεις προς το Αμπελουργικό Μουσείο που βρίσκεται λίγα μέτρα παρακάτω. Στο συγκεκριμένο μουσείο, που στεγάζεται σε ένα πανέμορφο παλιό κτίσμα, εκτίθονται εργαλεία που έχουν σχέση με το φύτεμα και το μεγάλωμα του αμπελιού καθώς και άλλα που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία του σταφυλιού και την παρασκευή διαφόρων προϊόντων, ενώ εκεί μπορείς να δεις και μια πιστή αναπαράσταση ενός παλιού κυπριακού σπιτιού. Η κύρια εκκλησία του Κοιλανιού, που βρίσκεται στο κέντρο του χωριού, είναι αφιερωμένη στην Παναγία την Ελεούσα, ενώ εκεί βρίσκεται και το Εκκλησιαστικό Μουσείο με εικόνες του 13ου αιώνα καθώς και εικόνες από τον 18ο αιώνα οι οποίες συνδέονται κυρίως με αγιορείτικο εργαστήριο! Η τρίτη εκκλησία του χωριού, που βρίσκεται 3 χιλιόμετρα μακριά (στα μισά της διαδρομής προς Πέρα Πεδί) και είναι κτισμένη στην ειδυλλιακή κοιλάδα του Κρυού ποταμού, είναι αφιερωμένη στην Αγία Μαύρη.

koilani_reportaz_6.8.14-7.jpg
Κάνε μια στάση κάτω από τη φυσική σκέπη που σχηματίζει ο μεγαλύτερος πλάτανος της Κύπρου, θαυμάζοντας ένα μαγευτικό περιβάλλον. Η βόλτα στο Κοιλάνι πρέπει οπωσδήποτε να ολοκληρωθεί με επίσκεψη σε κάποιο από τα φημισμένα οινοποιεία του χωριού. Συγκεκριμένα, στο Κοιλάνι βρίσκονται τα οινοποιεία Αγία Μαύρη, Βλασίδης, Βάρδαλης και Κώστας Ερημούδης.

koilani_reportaz_6.8.14-8.jpg

Αναφορικά με τα Αφάμια:

Τα Αφάμια, έχουν γίνει πια θεσμός. Μέσα στην ωραία φθινοπωρινή ατμόσφαιρα του χωριού, που από παντού μυρίζει σταφύλι και μούστο, το Κοιλάνι γιορτάζει την πιο όμορφη λαϊκή του εκδήλωση και καλεί όλους να τη χαρούν. Να χαρούν ένα ωραίο καλλιτεχνικό πρόγραμμα, να δοκιμάσουν τον Κοιλανιώτικο παλουζέ, να περπατήσουν στα δρομάκια του χωριού, να επισκεφθούν τα μουσεία, τις εκκλησίες, το σχολείο του, τον Αστυνομικό Σταθμό όπου φιλοξενούνται οι εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογαφίας, να αγοράσουν προϊόντα από την πηγή τους: παξιμάδια, σουτσούκο, ξηρούς καρπούς, έψημα, σταφίδες και πολλά άλλα.


Γιορτάζει ακόμα το Νοέμβριο το άνοιγμα του πιθαριού τα «Πιθοίγια».


Διαθέτει πέντε οινοποιεία και μερικά καφεστιατόρια στο χωριό και στην Αγία Μαύρη.

 

Το Κοιλάνι σας περιμένει να το επισκεφθείτε!

 

koilani_reportaz_6.8.14-9.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-10.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-11.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-12.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-13.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-14.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-15.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-16.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-17.jpgkoilani_reportaz_6.8.14-18.jpg

Read 3486 times Last modified on Friday, 08 August 2014 10:12

ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ (ΥΠΑΙΘΡΟΣ)

Χριστουγεννιάτικο πανηγύρι στον Άγιο Τύχωνα

Χριστουγεννιάτικο πανηγύρι στον Άγιο Τύχωνα

Ο Σύνδεσμος Γονέων Δημόσιου Νηπιαγωγείου και Δημοτικού Σχολείου Αγίου Τύχωνα σας προσκαλούν στο Χριστουγεννιάτικο τους πανηγύρι το οποίο θα πραγματοποιηθεί...

Αναβάθμιση Πάρκου Καούρου στον Αγρό

Αναβάθμιση Πάρκου Καούρου στον Αγρό

Επιτέλους πριν το τέλος του Μαίου του 2019 το ιστορικό γεφύρι της βρύσης του Καούρου που έκλεισε από το 1989...

250 δεντρύλλια στο κοινοτικό γήπεδο Τραχωνίου

250 δεντρύλλια στο κοινοτικό γήπεδο Τραχωνίου

Με μεγάλη επιτυχία διεξήχθη η 1η κοινοτική δεντροφύτευση στο χώρο στάθμευσης του κοινοτικού γηπέδου Τραχωνίου. Η δεντροφύτευση πραγματοποιήθηκε από το...